บังคับใช้แล้ว ! กฎหมายใหม่ “คุกคามทางเพศ” ผิดอาญา โทษหนักทั้งจำทั้งปรับ

 บังคับใช้แล้ว ! กฎหมายใหม่ “คุกคามทางเพศ” ผิดอาญา โทษหนักทั้งจำทั้งปรับ

 13 มกราคม 2569

 

จากปัญหาการคุกคามทางเพศในหลายรูปแบบที่เกิดขึ้นในสังคมไทย มีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้น ส่งผลกระทบอย่างมากต่อผู้ถูกกระทำเกิดความเครียดและซึมเศร้า โดยเฉพาะในกลุ่มเด็กและเยาวชน ซึ่งการคุกคามทางเพศ ยังไม่มีมาตรการทางกฎหมายลงโทษผู้กระทำผิดได้โดยตรง มีเพียงความผิดฐานก่อความเดือดร้อนรำคาญและความผิดฐานลหุโทษเท่านั้น จึงมีการเรียกร้องและผลักดันให้มีการทบทวนมาตรการทางกฎหมาย เพื่อลงโทษต่อผู้กระทำความผิดให้ชัดเจนมากขึ้น เพื่อให้สอดคล้องกับสถานการณ์ที่เกิดขึ้นในสังคมปัจจุบันอย่างจริงจัง และล่าสุดประเทศไทยได้มีกฎหมายลงโทษผู้กระทำความผิดกรณีการคุกคามทางเพศได้สำเร็จ หลังจากมีประกาศราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 30) พ.ศ. 2568 และให้มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 30 ธันวาคม 2568 เป็นต้นไป โดยกฎหมายฉบับดังกล่าวได้มีการปรับแก้ไขเพิ่มเติมความผิดฐาน “คุกคามทางเพศ” และขยายขอบเขตนิยามคำว่า “กระทำชำเรา” ให้สอดคล้องกับสภาพปัญหาที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน จึงถือเป็นก้าวสำคัญของประเทศไทยที่มีกฎหมายคุ้มครองผู้ถูกกระทำจากการคุกคามทางเพศในสังคมปัจจุบัน            โอกาสนี้ เพื่อให้ประชาชนได้มีความเข้าใจเกี่ยวกับสาระสำคัญของพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 30) พ.ศ. 2568 ที่มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 30 ธันวาคม 2568 ในส่วนของการปรับแก้ไขเพิ่มเติม นิยามคำว่า “คุกคามทางเพศ” และบทลงโทษ รวมถึงพฤติกรรมที่เข้าข่ายการคุกคามทางเพศตามกฎหมายฉบับใหม่ให้เข้าใจมากยิ่งขึ้น @จันทรา วุฒิสภาไทย จึงขอสรุปสาระสำคัญและบทลงโทษใหม่ที่ต้องรู้มาให้ได้ทราบ ดังนี้

 

 

       

          ตามที่ ได้มีประกาศราชกิจจานุเบกษาเผยแพร่พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 30) พ.ศ. 2568 มีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 30 ธันวาคม 2568 โดยได้มีการปรับแก้ไขเพิ่มเติม บทนิยามคำว่า “กระทำชำเรา” และเพิ่มบทนิยามคำว่า “คุกคามทางเพศ” เพื่อให้ครอบคลุมถึงการกระทำความผิดในพฤติการณ์ต่าง ๆ ที่มีความหลากหลายให้ครอบคลุมและมีบทลงโทษชัดเจนขึ้น โดยมีใจความสำคัญ ดังนี้
 

            มาตรา 3   ให้ยกเลิกความใน (18) ของมาตรา 1 แห่งประมวลกฎหมายอาญาซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 27) พ.ศ. 2562 และให้ใช้ความต่อไปนี้แทน

          “กระทำชำเรา” หมายความว่า กระทำเพื่อสนองความใคร่ของผู้กระทำ โดยการใช้อวัยวะเพศของผู้กระทำล่วงล้ำอวัยวะเพศ ทวารหนัก หรือช่องปากของผู้อื่น หรือการใช้อวัยวะอื่นของผู้กระทำหรือวัตถุล่วงล้ำอวัยวะเพศหรือทวารหนักของผู้อื่น หรือการให้ผู้อื่นกระทำกับผู้กระทำในลักษณะเดียวกัน แต่การให้ผู้อื่นกระทำการดังกล่าวนั้นไม่รวมถึงกรณีที่ผู้อื่นใช้อวัยวะอื่น หรือวัตถุล่วงล้ำอวัยวะเพศ หรือทวารหนักของผู้กระทำ ทั้งนี้ อวัยวะเพศให้หมายความรวมถึงอวัยวะเพศจากการผ่าตัด

 

 

            มาตรา 4   ให้เพิ่มความต่อไปนี้เป็น (19) ของมาตรา 1 แห่งประมวลกฎหมายอาญา ได้กำหนดคำนิยามใหม่ของคำว่า “คุกคามทางเพศ” และบทลงโทษ ดังนี้

           ► นิยาม คำว่า “คุกคามทางเพศ” 
                “คุกคามทางเพศ” หมายความว่า กระทำโดยทางกาย วาจา การส่งเสียง การแสดงอากัปกิริยาหรือท่าทาง การติดต่อสื่อสาร การเฝ้าดู การติดตามรังควาน หรือกระทำด้วยประการใด ๆ รวมถึงกระทำด้วยระบบคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์โทรคมนาคม หรืออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์อื่นที่สามารถแสดงผลให้เข้าใจความหมายได้ต่อผู้อื่น อันมีลักษณะส่อไปในทางเพศ โดยประการที่น่าจะทำให้ผู้อื่นนั้นเดือดร้อนรำคาญ อับอาย ถูกเหยียดหยาม หวาดกลัว หรือได้รับความไม่ปลอดภัยในทางเพศ

 

 

          ► เพิ่มโทษการคุกคามทางเพศ เป็นความผิดอาญา

                จากเดิมเป็นเพียงความผิดลหุโทษ (ก่อความเดือดร้อนรำคาญ) กฎหมายใหม่ได้กำหนดนิยาม “คุกคามทางเพศ” ให้ครอบคลุมทั้งการกระทำทางกาย วาจา สายตา ท่าทาง การสะกดรอยตาม รวมถึงการคุกคามผ่านระบบคอมพิวเตอร์และโซเชียลมีเดีย ที่ทำให้ผู้อื่นหวาดกลัวหรืออับอาย

 

 

          ► บทลงโทษการคุกคามทางเพศ
               กฎหมายฉบับนี้ขยายความคุ้มครองครอบคลุมพฤติกรรมที่ส่อไปในทางเพศ แม้ไม่ได้มีการสัมผัสร่างกาย หากทำให้ผู้ถูกกระทำเดือดร้อนรำคาญ อับอาย หรือหวาดกลัว ถือเป็นความผิดทันที โดยแบ่งเป็น 5 พฤติกรรมเสี่ยงดังนี้
                1.  ทางวาจา / ท่าทาง : การแซว วิจารณ์หุ่น จ้องมองแบบโลมเลีย หรือผิวปากใส่
                     โทษ : จำคุก 1 ปี / ปรับ 20,000 บาท
                2.  ทางออนไลน์ : ส่งแชทหื่น ส่งรูปโป๊ หรือคอมเมนต์คุกคามในสื่อโซเชียล
                     โทษ : จำคุก 3 ปี / ปรับ 60,000 บาท
                3.  ทางร่างกาย : การแตะ จับ ลูบคลำ โดยที่อีกฝ่ายไม่ยินยอม
                     โทษ : จำคุก 1 ปี / ปรับ 20,000 บาท
                4.  ใช้อำนาจข่ม : หากผู้กระทำเป็นเจ้านาย ครูอาจารย์ หรือผู้บังคับบัญชา
                     โทษ : จำคุก 3 ปี / ปรับ 60,000 บาท
                5.  กระทำต่อเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปี : ถือเป็นโทษหนักที่สุดโดยไม่สนความยินยอม
                     โทษ : จำคุก 5 ปี / ปรับ 100,000 บาท

 

 

อย่างไรก็ตาม ถึงแม้ว่าประเทศไทยได้มีกฎหมายคุ้มครองผู้ถูกคุกคามทางเพศอย่างชัดเจนแล้ว แต่ในทางปฏิบัติเพื่อป้องกันและสร้างความปลอดภัยให้กับสังคมไทยอย่างเป็นรูปธรรม สถาบันครอบครัวถือเป็นส่วนสำคัญในการสร้างทัศนคติในการป้องกันการเพิกเฉยต่อพฤติกรรมการคุกคามทางเพศให้กับคนในครอบครัว โดยช่วยสอดส่องพฤติกรรมของคนในครอบครัวมิให้มีพฤติกรรมเสี่ยงต่อการกระทำที่ส่อว่าคุกคามทางเพศในทุกรูปแบบ ประกอบกับชุมชนและภาครัฐควรบังคับใช้กฎหมายเพื่อลงโทษผู้กระทำผิดอย่างจริงจังและมีประสิทธิภาพ รวมทั้งสอดส่องป้องกันไม่ให้เกิดการคุกคามทางเพศในสังคมทุกรูปแบบอย่างเข้มข้นและต่อเนื่อง           ดังนั้น ต่อไปนี้ หากบุคคลใดที่ถูกคุกคามทางเพศทั้งการกระทำทางกาย วาจา สายตา ท่าทาง การสะกดรอยตาม รวมถึงการคุกคามผ่านระบบคอมพิวเตอร์และโซเชียลมีเดีย @จันทรา วุฒิสภาไทย ขอแนะนำให้แสดงออกชัดเจนว่าไม่ยินยอม และรวบรวมเก็บหลักฐาน เช่น ภาพหน้าจอแชท หรือบันทึกเสียง และแจ้งความดำเนินคดีได้ตามกฎหมาย เพื่อป้องกันไม่ให้เรื่องนี้ถูกมองว่าเป็นเพียงเรื่องล้อเล่น ทำให้เดือดร้อน รำคาญ อับอาย หรือทำให้หวาดกลัวอีกต่อไป

 

 

 

..........................................................
ที่มาข้อมูล  
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 30/2568), สืบค้นเมื่อวันที่ 5 มกราคม 2568, https://ratchakitcha.soc.go.th/documents/94160.pdf

เว็บไซต์ไทยพีบีเอส, ราชกิจจาฯ ประกาศแก้ไข ป.อาญา เพิ่มบทนิยาม "กระทำชำเรา-คุกคามทางเพศ", สืบค้นเมื่อวันที่ 9 มกราคม 2568, https://www.thaipbs.or.th/news/content/500641

เว็บไซต์ไทยรัฐ, เช็กด่วน 5 พฤติกรรมเข้าข่าย “Sexual Harassment” แบบไหนผิด? พ.ร.บ.ใหม่เริ่มบังคับใช้แล้ว, สืบค้นเมื่อวันที่ 9 มกราคม 2568, https://www.thairath.co.th/lifestyle/life/2905059

ที่มาภาพ  
https://www.thairath.co.th/lifestyle/life/2905059

https://www.thairath.co.th/scoop/theissue/2386781

https://www.thaipbs.or.th/news/content/500641

https://www.facebook.com/thairathtv/posts/1545897490234406/

https://www.freepik.com/

เรียบเรียงโดย : นางสาวสุทธิรา  ชมเจริญ วิทยากรชำนาญการ กลุ่มงานผลิตและเผยแพร่สื่อประชาสัมพันธ์และสารสนเทศ สำนักประชาสัมพันธ์

นำข้อมูลเข้าสู่ระบบโดย : นางสาวเยาวภา การะเกตุ เจ้าพนักงานธุรการชำนาญงาน กลุ่มงานผลิตและเผยแพร่สื่อประชาสัมพันธ์และสารสนเทศ สำนักประชาสัมพันธ์